Zbrodnia i kara streszczenie krótkie

           Dostojewski rozpoczyna powieść „w połowie" historii, dopiero później uzupełnia pewne wątki należące do jej przedakcji. Fabuła Zbrodni i kary zawiera kilka węzłowych momentów, wokół których rozbudowuje się dyskurs ideowy. Wątkiem centralnym jest historia Rodiona Romanowicza Raskolnikowa (otaczają go inni bohaterowie – „lustra": Swidrygajłow, Łużyn, Lebiezniatnikow). Można jednak wyróżnić jeszcze kilka wątków pobocznych, związanych głównie z postaciami kobiet – Duni oraz Soni. Raskolnikow w momencie, w którym go poznajemy, jest byłym studentem prawa (zdolnym i inteligentnym, przystojnym i wrażliwym). Żyje w samotności i nędzy, na pograniczu choroby, pełen zniechęcenia i jednocześnie pogardy dla innych.

          Opanowuje go myśl o zabiciu starej lichwiarki (uznanej przez niego za złą i głupią). Z jednej strony chodzi mu o poprawienie swojej sytuacji materialnej, z drugiej wszakże – zabójstwo to posiada, by tak rzec, podłoże filozoficzne. Raskolnikow rozważa kwestię uprawnionej zbrodni (później dowiemy się, że napisał na ten temat artykuł). Układa plan morderstwa, przeprowadza jego próbę, wszystkie okoliczności zdają się popychać go do tego czynu (zasłyszane wypowiedzi, widok zła i nędzy w Petersburgu, list z domu), choć on sam nie do końca wierzy, że zdobędzie się na jego dokonanie.
          W trakcie swoich włóczęg po mieście
Raskolnikow poznaje byłego urzędnika Marmieładowa, który opowiada mu historię swojej rodziny, doprowadzonej do nędzy przez jego pijaństwo. W ten sposób Raskolnikow dowiaduje się o Soni, która dla utrzymania rodziny została prostytutką. W tym czasie otrzymuje list z domu, z którego wynika, że jego siostra, dla dobra rodziny, postanowiła wyjść za mąż za Łużyna. Bohater decyduje się na zabójstwo Alony Iwanowny, zabija przy tym również jej siostrę -Lizawietę (uosobienie łagodności). Nieprzewidziane okoliczności (pojawienie się interesantów lichwiarki, słabość Raskolnikowa) sprawiają, że rabuje on tylko mniej cenne rzeczy i ledwie uchodzi z miejsca zbrodni. Rozpoczyna się okres jego „choroby".

     Wezwany na policję – w sprawie dawnego weksla – mdleje po usłyszeniu rozmowy na temat zabójstwa lichwiarki, popada w stan maligny, jest przekonany, że stał się głównym podejrzanym, ukrywa zrabowane przedmioty, zaciera ślady.
W trakcie gorączki Raskolnikowa opiekuje się nim jego przyjaciel
Razumichin oraz służąca gospodyni domu. Dziwne zachowanie bohatera sprawia, że rzeczywiście zaczyna być podejrzewany, ale głównie o wariactwo, choć przedstawiciele prawa zda¬ją się brać pod uwagę również możliwość, że to on jest zabójcą. Zewnętrzne oznaki świadczą o powrocie bohatera do zdrowia, jednak nadal zachowuje się on dziwnie, samotnie wędruje po mieście, jest ponury i porywczy.

             Dręczą go omamy, żyje w lęku, myśli o samobójstwie. Cierpi. Rozpoczyna się jego „gra" z policją- Zamiotowem oraz Porfirym Pietrewiczem – (stara się wybadać, co o nim wiedzą oraz przedstawić siebie jako niewinnego, choć zarazem niejednokrotnie jest bliski przyznania się, czuje do siebie odrazę, powraca na miejsce zbrodni), a także bliższa znajomość z Sonią. Grę tę bardzo przebiegle podejmie potem Porfiry Pietrewicz. Raskolnikow był świadkiem śmierci Marmieładowa, który pijany wpadł pod dorożkę. Zatroszczył się o przewiezienie go do domu, oddał jego żonie wszystkie, otrzymane wcześniej od matki, pieniądze. Do Petersburga przyjeżdża matka Raskolnikowa z córką – Dunią, mającą poślubić przebywającego tu Łużyna (za nią podąża pragnący ją uwieść Swidrygajłow). Raskolnikow jest przeciwny temu małżeństwu, rozpoznaje bowiem podły charakter przyszłego pana młodego. Obie panie odczuwają dziwny stan bohatera. Dunia zrywa zaręczyny z Łużynem (zakochuje się w niej, opiekujący się nią i jej matką, Razumichin).
            Raskolnikow wyznaje Soni swoją zbrodnię i postanawia się przyznać. Wcześniej sędzia śledczy Porfiry Pietrewicz wyjawił mu, że jest pewien jego winy. Wyrok – ze względu na łagodzące okoliczności (chorobę bohatera, fakt, że nie wykorzystał skradzionych dóbr oraz że sam zgłosił się na policję) – był dość łagodny – 8 lat katorgi. Razem z Raskolnikowem na Syberię pojechała Sonia, towarzyszyć mu w jego cierpieniu. Raskolnikow długo nie zmieniał się, dlatego był nielubiany przez współwięźniów. Koniec powieści przynosi jednak jego odrodzenie, bohater wraca do życia.

Comments are closed.

Optimization WordPress Plugins & Solutions by W3 EDGE