Odpowiedzi matura maj 2005 cz. II pisanie własnego tekstu

    Matura z języka polskiego maj 2005
    Część II – pisanie własnego tekstu w związku z tekstem literackim zamieszczonym w arkuszu.
    Temat 1. Jaki obraz Polaków XVII wieku wyłania się z Potopu Henryka Sienkiewicza? Punktem wyjścia swoich rozważań uczyń wnioski z analizy danych fragmentów powieści. Zwróć uwagę na ich znaczenie dla całości utworu.
    I. ROZWINIĘCIE TEMATU (można przyznać maksymalnie 25 punktów)
    Punktacja:
    1. Umiejscowienie fragmentów w całości powieści: 0-2
    np.:
    a. rozmowa podsłuchana przez Kmicica w drodze do Częstochowy (dopuszczalne: jest
    to scena sprzed oblężenia Jasnej Góry),
    b. słowa królowej podczas narady u Jana Kazimierza po przybyciu Kmicica
    z Częstochowy (dopuszczalne: jest to scena po oblężeniu Jasnej Góry),
    c. kompozycyjne znaczenie obu scen w powieści,
    d. funkcja kontrastu obu wypowiedzi (np. podkreśla różnorodność ocen).
    2. Obraz Polaków we fragmencie I 0-5
    np.:
    a. negatywny obraz Polaków,
    b. lekceważenie i łamanie prawa,
    c. anarchia (brak dyscypliny, zrywanie sejmów, uniemożliwienie funkcjonowania
    państwa, słabość władzy królewskiej),
    d. prywata prowadząca do zdrady (brak patriotyzmu),
    e. brak stałości i stateczności (brak rozumu, skłonność do pijaństwa i swawoli),
    f. przypisanie im przyrodzonej skłonności do zła,
    g. jedyna zaleta: dobra jazda (dobre rzemiosło żołnierskie, cnoty żołnierskie),
    h. naród skazany/zasługujący na zgubę,
    i. ocena postaci Wrzeszczowicza (w komentarzu narratora: niewdzięcznik,
    cudzoziemiec pełen nienawiści do Polaków),
    j. poczucie winy Kmicica, uznanie racji Wrzeszczowicza.
    3.Obraz Polaków we fragmencie II 0-5
    np.:
    a. pozytywny obraz Polaków,
    b. lekkomyślność, a nie skłonność do zła jako źródło win,
    c. brak wielkich zbrodni (np. królobójstwa),
    d. uznanie win i gotowość do poprawy,
    e. gotowość do poświęceń dla króla i ojczyzny,
    f. wiara (najważniejsza cnota),
    g. szansa na wydobycie się z klęsk i przyszłe triumfy,
    h. ocena postaci królowej (w komentarzu narratora):„bohaterska pani”, mówi z zapałem.
    4. Wnioski z analizy fragmentów 0-3
    np.:
    a. obie opinie są bardzo emocjonalne (subiektywne),
    b. hiperboliczne (przesadne, wyolbrzymione) – nie ma drugiego tak podłego lub tak cnotliwego narodu,
    c. obie opinie są ukazane jako uzasadnione, ale sympatia narratora (autora) jest po stronie królowej,
    d. są to prezentacje Polaków z dwóch różnych punktów widzenia: zdrajcy i matki narodu (królowej).
    Obraz Polaków w Potopie
    5. Przykłady potwierdzające opinię Wrzeszczowicza: 0-3
    np.:
    a. lekceważenie i łamanie prawa (np. zachowanie Kmicica w Upicie, spalenie Wołmontowicz, porwanie Oleńki),
    b. anarchia, brak dyscypliny (np. pospolite ruszenie pod Ujściem, tumult wywołany przez Zagłobę w Warszawie),
    c. prywata prowadząca do zdrady (np. Radziejowski, Janusz i Bogusław Radziwiłłowie),
    d. brak stałości i stateczności, skłonność do hulanek, pijaństwo, (np. uczty Kmicicowej kompanii w Lubiczu, uczty podczas oblężenia Warszawy).
    6. Przykłady potwierdzające opinię królowej: 0-3
    np.:
    a. przywiązanie do religii jako podstawa odrodzenia duchowego (np. powszechny
    gniew po zaatakowaniu przez Szwedów Częstochowy),
    b. odraza do królobójstwa (np. reakcja różnych bohaterów na wiadomość o rzekomym planie porwania króla),
    c. uznanie win i chęć poprawy (np. przemiana wewnętrzna Kmicica, wybuch ogólnonarodowego powstania przeciw Szwedom),
    d. gotowość do poświęceń w obronie króla i ojczyzny, (np. scena w wąwozie, Michałko).
    7. Wnioski:

    • pełne: (np. złożoność obrazu Polaków w utworze lub naród ukazany w momencie przemiany; interpretacja tego obrazu w kontekście historycznoliterackim i/lub innym),
    • częściowe (np. złożoność obrazu Polaków w utworze lub naród ukazany w momencie przemiany), (2)
    • próba podsumowania (np. zebranie cech przypisanych Polakom w powieści). (1)

     

    Temat 2: Analizując wypowiedzi bohaterów romantycznych, porównaj postawę Kordiana i Męża. W interpretacyjnych wnioskach wykorzystaj wiedzę o utworach, z których pochodzą fragmenty.
    I. ROZWINIĘCIE TEMATU (można przyznać maksymalnie 25 punktów)
    Punktacja
    Fragment I (analiza i interpretacja wypowiedzi Kordiana)
    1. Kordian 0-10
    np.:
    a. przedstawienie bohatera (w chwili ukazanej we fragmencie),
    b. sposób widzenia jesiennej natury – wszystko jest umieraniem,
    c. uleganie nastrojowi przypisywanemu przyrodzie (np. smutek, cierpienie, zamieranie, melancholia),
    d. poczucie wewnętrznej słabości (porównanie do więdnącego drzewa),
    e. świadomość własnej niezdolności do czynu,
    f. niezdolność do podjęcia decyzji,
    g. sceptycyzm – brak wiary w cokolwiek (w siebie),
    h. poczucie zagubienia w świecie tajemniczym, niepoznawalnym, bezsilność wobec niego,
    i. myśl o samobójstwie,
    j. pragnienie odnalezienia celu – wielkiej idei (nadającej sens życiu),
    k. pragnienie całkowitego poświęcenia się idei (bycia jej narzędziem),
    l. szukanie idei (celu) poza sobą – w naturze, w Bogu,
    m. marzenie o sławie,
    n. szukanie szansy w odnajdywaniu nowych dróg (porównanie do Kolumba),
    o. świadomość, że nieszczęśliwa miłość zamyka w zaklętym kręgu,
    p. ambiwalencja uczuć (wewnętrzne rozdarcie), np.: myśli – serce, krępujący konwenans – odkrywanie nowych dróg.
    2. Funkcjonalne wykorzystanie znajomości utworu 0-2
    Fragment II (analiza i interpretacja wypowiedzi Hrabiego Henryka)

    3. Mąż (Hrabia Henryk) 0-7
    np.:
    a. przedstawienie bohatera (w chwili ukazanej we fragmencie),
    b. aktywny, działający (walczący),
    c. intensywnie odczuwa (nienawiść, rozkosz),
    d. wódz,
    e. władza nad innymi jest dla niego źródłem satysfakcji, rozkoszy,
    f. władza i walka są dla niego sensem życia,
    g. przekonany o własnej duchowej sile (realizuje swoją wolę),
    h. wartościuje drogi do celu (nie praca, podstęp, ale kreacja, akt woli),
    i. czuje wyższość nad innymi ludźmi,
    j. świadomy, że chwila kulminacji jego duchowej potęgi jest zarazem kresem życia,
    k. przyjmuje taki kres życia z satysfakcją,
    l. odbiera znaki nadchodzącej zagłady.
    4. Funkcjonalne wykorzystanie znajomości utworu 0-2
    5. Wnioski: 4

    • pełne: np. dostrzeżenie, że fragmenty prezentują dwie postawy bohatera romantycznego – wskazanie podobieństw (np.: poczucie własnej wyjątkowości, pragnienie spełnienia misji – odegrania ważnej roli w życiu zbiorowości) i różnic (np.: niezdolność do czynu – działanie, poczucie bezsilności – poczucie wyjątkowej siły, wewnętrzne rozbicie – przekonanie o własnych racjach),
    • częściowe: np. dostrzeżenie, że fragmenty prezentują dwie postawy bohatera romantycznego – wskazanie jednej cechy podobnej i jednej różniącej, (2)
    • próba podsumowania: np. dostrzeżenie, że fragmenty prezentują dwie postawy bohatera romantycznego. (1)

    Uwaga: za wykorzystanie wiedzy o epoce – Kordian; np.: choroba dziecięcia wieku (ból istnienia, reneizm), wskazanie innych literackich obrazów choroby wieku, hamletyczne pytanie; Mąż, np.: romantyczna koncepcja poety – wodza narodu (społeczeństwa),
    wskazanie innej literackiej realizacji takiej koncepcji – przyznajemy punkty z puli szczególnych walorów pracy
    II. KOMPOZYCJA (maksymalnie 5 punktów)

    Punktacja
    Kompozycję wypracowania ocenia się wtedy, gdy przyznane zostały punkty za rozwinięcie tematu
    − podporządkowana zamysłowi funkcjonalnemu wobec tematu, spójna wewnętrznie,
    przejrzysta i logiczna; pełna konsekwencja w układzie graficznym, 5
    − uporządkowana wobec przyjętego kryterium, spójna; graficzne wyodrębnienie
    głównych części, 3
    − wskazująca na podjęcie próby porządkowania myśli, na ogół spójna. 1
    Uwaga: jeśli powyższe kryteria nie zostały spełnione, nie przyznaje się punktów.
    III. STYL (maksymalnie 5 punktów)
    − jasny, żywy, swobodny, zgodny z zastosowaną formą wypowiedzi; urozmaicona
    leksyka, 5
    − zgodny z zastosowaną formą wypowiedzi, na ogół jasny; wystarczająca leksyka, 3
    − na ogół komunikatywny, dopuszczalne schematy językowe. 1
    Uwaga: jeśli powyższe kryteria nie zostały spełnione, nie przyznaje się punktów.
    IV. JĘZYK (maksymalnie 12 punktów)
    − język w całej pracy komunikatywny, poprawna, urozmaicona składnia,
    poprawne: słownictwo, frazeologia i fleksja, 12
    − język w całej pracy komunikatywny, poprawne: składnia, słownictwo, frazeologia i fleksja, 9
    − język w całej pracy komunikatywny, poprawna fleksja, w większości poprawne składnia, słownictwo i frazeologia, 6
    − język w pracy komunikatywny mimo błędów składniowych, słownikowych, frazeologicznych i fleksyjnych, 3
    − język w pracy komunikatywny mimo błędów fleksyjnych, licznych błędów składniowych, słownikowych i frazeologicznych. 1
    Uwaga: jeśli powyższe kryteria nie zostały spełnione, nie przyznaje się punktów.
    V. ZAPIS (maksymalnie 3 punkty)
    − bezbłędna ortografia;
    poprawna interpunkcja (nieliczne błędy); 3
    − poprawna ortografia (nieliczne błędy II stopnia); na ogół poprawna interpunkcja; 2
    − poprawna ortografia (nieliczne błędy różnego stopnia);
    interpunkcja niezakłócająca komunikacji (mimo różnych błędów). 1
    Uwaga: jeśli powyższe kryteria nie zostały spełnione, nie przyznaje się punktów.
    VI. SZCZEGÓLNE WALORY PRACY 0 – 4

    Dodaj komentarz

    Twój adres email nie zostanie opublikowany.